Afrika'da insan hakları şartının 40. yılında ihlaller sürüyor
Afrika'da insan hakları sisteminin oluşturulmasının üzerinden 40 yıl geçmesine rağmen kıtada milyonlarca kişi çatışma, zorla yerinden edilme ve siyasi baskılarla karşı karşıya kalıyor.
UHABERHaber Merkezi
21 Ekim 2026 Çarşamba 2 dk okuma
Fotoğraf: AA
Kısaca
- Kıtasal raporda Sudan, KDC, Etiyopya ve Sahel bölgesinde sivil hakların ciddi biçimde ihlal edildiği belirtiliyor.
- Şiddet ve baskılar nedeniyle Afrika genelinde yaklaşık 45 milyon kişinin zorla yerinden edildiği kaydediliyor.
- Sahraaltı Afrika'daki ülkelerin yarısında basın özgürlüğünün zor veya çok ciddi seviyede olduğu ifade ediliyor.
Edinilen bilgiye göre, uluslararası ve bölgesel kuruluşların raporlarından derlenen veriler, Afrika'da insan hakları mimarisinin oluşturulmasının üzerinden 40 yıl geçmesine rağmen kıtadaki milyonlarca insanın hâlâ savaş, zorla yerinden edilme, işkence ve siyasi baskılarla mücadele ettiğini ortaya koyuyor. Özellikle Sudan, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Etiyopya ve Sahel bölgesinde sivillerin temel hakları ciddi biçimde ihlal ediliyor.
Kıtada hukuki mekanizmaların genişlemesine rağmen sahadaki hak ihlalleri engellenemiyor. Edinilen bilgiye göre, çatışma, şiddet ve baskı nedeniyle Afrika genelinde yaklaşık 45 milyon kişi zorla yerinden edilmiş durumda bulunuyor. Bu nüfusun yaklaşık yüzde 85'ini Sudan, KDC, Somali, Nijerya, Burkina Faso, Güney Sudan ve Etiyopya oluşturuyor.
Çatışmalar ve Doğal Kaynak Krizi Temel Hakları Tehdit Ediyor
Sudan'da Nisan 2023'te başlayan savaş nedeniyle milyonlarca insan evini terk etmek zorunda kalırken, bunların önemli bir kısmı komşu ülkelere sığındı. Öte yandan KDC'nin doğusunda doğal kaynaklar üzerindeki mücadele insan hakları ihlalleriyle iç içe ilerliyor. Maden bölgelerinde sivillere yönelik zorla çalıştırma ve silah altına alma gibi uygulamaların yaşandığı rapor ediliyor.
Mali, Burkina Faso ve Nijer'de ise güvenlik krizine askeri yönetimlerin getirdiği siyasi baskılar eşlik ediyor. Edinilen bilgiye göre, son yıllarda gerçekleşen darbelerin ardından siyasi muhalefetin sınırlandırılması ve eleştirel seslerin bastırılması bölgedeki temel sorunlar arasında yer almaya devam ediyor.
Basın Özgürlüğü ve Siyasi Haklar Geriliyor
Basın özgürlüğündeki gerileme kıtadaki tablonun en önemli göstergelerinden biri olarak öne çıkıyor. Sahraaltı Afrika'daki ülkelerin yarısında basın özgürlüğünün durumunun zor veya çok ciddi seviyede olduğu belirtiliyor. Siyasi haklar ve sivil özgürlükler de birçok ülkede gerileme kaydederken, kıtanın 40 yıllık insan hakları deneyimi hukuki yapıların sahada ne kadar etkili olabildiği sorusunu gündemde tutuyor.
